Ustawy prawne, kancelarie adwokackie, testy na aplikacje

Kradzież (furtum) – jakiekolwiek zachowanie się sprawcy mające na celu pozbawienie właściciela możliwości władania rzeczą ruchomą.

Kradzież (furtum) istniała już w prawie XII tablic, a prawo klasyczne określiło ja jako zagarnięcie cudzej rzeczy w celu osiągnięcia korzyści. Rozumiano przez nią zarówno przywłaszczenie sobie cudzej rzeczy (furtum rei), bezprawne używanie cudzej rzeczy (furtum usus) a nawet samowolny zabór własnej rzeczy pozostającej w cudzym posiadaniu (furtum possessionis). W zależności od sposobu ujęcia sprawcy kradzieże dzielono na jawne (furtum manifestum), gdy sprawcę schwytano na gorącym uczynku oraz niejawne, gdy schwytano go w inny sposób (furtum nec manifestum). Miało to duże znaczenie: pierwszy z nich płacił grzywnę czterokrotną, drugi natomiast dwukrotną. Oprócz grzywny dochodzonej przy użyciu actio furti , która prowadziła do infamii sprawcy, można było żądać odszkodowania używając condictio furtiva, skargi z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia :).

Za kradzież kwalifikowaną uważano rabunek (rapina), czyli kradzież z użyciem przemocy. Początkowo podciągano ją pod kradzież jawną, lecz w 76 roku p.n.e. pretor Lukullus stworzył actio vi bonorum raptorum, dającą prawo do czterokrotnej grzywny w ciągu roku, a potem jednokrotnej. Prawo klasyczne dało możliwość ubiegania się o odszkodowanie, a poklasyczne połączyło grzywnę i odszkodowanie dając poszkodowanemu potrójną wartość kary.