Ustawy prawne, kancelarie adwokackie, testy na aplikacje

Każdy ze współdziałających w popełnieniu czynu zabronionego odpowiada w granicach swojej umyślności lub nieumyślności niezależnie od odpowiedzialności pozostałych współdziałających.

• zasada niezależności kwalifikacji prawnej
• zasada indywidualizacji
• przypisywane poszczególnym współdziałającym czyny zabronione mogą różnić się stroną podmiotową
• „współdziałający” – dot. wszystkich postaci współdziałania przestępnego uregulowanych w kk: współsprawstwo, sprawstwo kierownicze, sprawstwo polecające, podżeganie, pomocnictwo
• rozciągnięcie zakresu zastosowania przepisu art. 20 na przestępstwa nieumyślne ma zastosowanie jedynie do sprawczych postaci współdziałania; w przypadku postaci niesprawczych odpowiedzialność na podstawie typu nieumyślnego dotyczyć może wyłącznie bezpośredniego wykonawcy, nigdy zaś podżegacza lub pomocnika
• art. 20 jako wyraz obowiązywania zasady subiektywizacji odpowiedzialności karnej – zgodnie z jego treścią każdy, kto popełnia czyn zabroniony w jakiejkolwiek postaci zjawiskowej, może zostać pociągnięty do odpowiedzialności karnej jedynie w granicach przypisanej mu umyślności lub nieumyślności
• w przypadku współsprawstwa, sprawstwa kierowniczego, polecającego w razie ekscesu współdziałającego prowadzącego do wypełnienia znamion typu kwalifikowanego przez astępstwo współdziałający sprawczo poniesie odpowiedzialność za zachowanie stanowiące eksces innego współdziałającego w wypadku, gdy możliwość nastąpienia skutku, od wystąpienia którego ustawa uzależnia wyższą karalność, przewidywał lub mógł przewidzieć na zasadach określonych w art. 9 § 3
• gdy eksces współdziałającego nie odnosi się do kwalifikującego następstwa, zasada indywidualizacji i niezależności odpowiedzialności wyrażona w art. 20 wyklucza możliwość odpowiedzialności sprawczo współdziałającego, który nie dopuścił się ekscesu
• w przypadku niesprawczych postaci współdziałania – kwestię zakresu odpowiedzialności za eksces rozwiązywać należy na zasadach ogólnych – podżegacz odpowiadać może wyłącznie w granicach zamiaru bezpośredniego, pomocnik w granicach bezpośredniego lub ewentualnego
• eksces bezpośredniego wykonawcy nie wpływa w żadnym zakresie na odpowiedzialność za podżeganie i pomocnictwo z uwagi na niespełnienie po stronie podżegacza i pomocnika przesłanki umyślności w odniesieniu do tej części zachowania bezpośredniego wykonawcy
• podstawą ew. odpowiedzialności za tzw. podżeganie i pomocnictwo do przestępstw o mieszanej stronie podmiotowej kwalifikować należy kumulatywnie na podstawie przepisów określających podstawę odpowiedzialności za umyślne podżeganie i pomocnictwo do czynu wyjściowego oraz przepisu określającego podstawę odpowiedzialności za sprawstwo rozszerzone nieumyślnego przestępstwa obejmującego następstwo czynu bezpośredniego wykonawcy
• przepis art. 20 stanowi podstawę do przyjęcia możliwości odpowiedzialności za współsprawstwo do przestępstwa nieumyślnego: porozumienie obejmować może albo naruszenie przez współdziałających reguł postępowania, albo naruszenie przez jednego reguł, drugi zaś realizuje umyślnie znamiona typu czyny zabronionego
• w przypadku właściwego podżegania lub pomocnictwa do przestępstwa nieumyślnego nie odgrywa żadnej roli umyślność lub nieumyślność po stronie bezpośredniego wykonawcy – jest poza zakresem znamion podżegania lub pomocnictwa
• w przypadku niewłaściwego podżegania i pomocnictwa, wykluczyć należy możliwość odpowiedzialności karnej za podżeganie i pomocnictwo; podstawę odpowiedzialności stanowić będzie konstrukcja sprawstwa przestępstwa nieumyślnego, pod warunkiem spełnienia przez zachowanie „nakłaniającego nieumyślnie” określonych w ustawie przesłanek odpowiedzialności za sprawstwo (obiektywne przypisanie skutku)