Ustawy prawne, kancelarie adwokackie, testy na aplikacje

Kiedy sad staje przed koniecznością rozstrzygnięcia w przypadku nienormowanym przez prawo. Niekiedy w takiej sytuacji przepisy prawa same te kwestię przesądzają, wyznaczając że skutki prawne mogą być wiązane tylko z przypadkami ściśle określonymi przez ustawę (np. nullum crimen sine lege) lub też karzą wiązać skutki prawne także z przypadkami nieunormowanymi.

Trzy rodzaje wnioskowania:

a) Wnioskowanie per analogiam

Wyróżniamy tu:

1) analogię legis (analogię z ustawy)

Dwa modele:

I. Składa się z trzech etapów:

- ustalenie, że jakiś fakt nie jest objęty unormowaniem przez przepisy prawne

- ustalenie „podobieństwa” miedzy danym faktem, a podobnym do niego, unormowanym przez przepisy praw

- wiązanie – na podstawie „podobieństwa” takich samych lub podobnych skutków prawnych

II. Składa się z czterech etapów:

- ustalenie, że jakiś fakt nie jest objęty unormowaniem przez przepisy prawne

- wyszukanie wśród postanowień obowiązującego prawa takiego przepisu, który unormowaniem swym obejmuje przypadki najbardziej zbliżone czy zbliżone do przypadku, który ma być rozstrzygnięty

- z przepisu powyższego należy wydobyć zasadę, regułę czy rację o charakterze ogólnym, której częściowym wyrazem jest ten przepis, a która nie została przez prawodawcę sformułowana w sposób ogólny (pełny)

- tak sformułowana zasada lub racja ogólna ma zastosowanie do wszystkich przypadków nią objętych (ten model wyraża się maksymą ubi eadem legis ratio, ibi eadem legis dispositio - gdzie taki sam sens ustawy (podstawa prawna), tam takie samo postanowienie ustawy (taka sama norma))

Bardzo ważną role odgrywa w tym procesie ocena stosującego prawo!

2) analogię iuris (analogię z prawa)

Analogia iuris bywa stosowana, gdy brak nawet przepisu, który normowałby jakiekolwiek przypadki podobne; wnioskujący odwołuje się do całokształtu unormowania składającego się na dany przypadek prawny, gdy rozstrzygamy na podstawie ogólnych zasad prawnych. Należy tu podkreśli jawnie wartościujący charakter takich zabiegów.